ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ތެލަށް ބަރޯސާވެފައިވާ ޤައުމަކަށް ވުމާއެކު، ތެލަށް ކުރާ ހޭދަ ކުޑަކުރުމަށްޓަކައި ސަރުކާރުން ގިނަގުނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަމުން އަންނަކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. މި މަސައްކަތުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފާހަގަކޮށްލެވޭ އެއް މަޝްރޫޢަކީ ރާއްޖޭގައި ބޭނުންކުރާ ކަރަންޓުގެ 33 އިންސައްތަ އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައިން އުފެއްދުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ލަނޑުދަނޑިއެވެ. މި ލަނޑުދަނޑި ހާސިލުކުރުމަށް ކުރިއަށް އޮތް ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ބޮޑު މަޝްރޫޢުއެއް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ވަނީ ނިންމާފައެވެ.
މި މަޝްރޫޢުގެ އަމާޒުތައް ހާސިލުކުރުމަށްޓަކައި ”އެނަރޖީ ޕޮލިސީ އެންޑް ސްޓްރެޓަޖީ 2024-2029“ ވަނީ މިއަހަރުގެ ސެޕްޓެމްބަރު މަހު އާންމުކޮށްފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، 33 އިންސައްތަ އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ އުފެއްދުމުގެ ލަނޑުދަނޑި ހާސިލުކުރުމަށް މަގުފަހިކުރުމުގެ ގޮތުން ހަކަތައިގެ މަގުޗާޓު މުރާޖަޢާކޮށް، އަލުން އެކުލަވާލައި، މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި ވަނީ އާންމުކޮށްފައެވެ.
މި ބޮޑު މަޝްރޫޢަށް ގާތްގަނޑަކަށް 1.3 ބިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރު ޚަރަދުވާނެކަމަށް ލަފާކުރެވޭއިރު، މިހާތަނަށް ހިލޭ އެހީގެ ގޮތުގައި ލިބިފައިވަނީ އޭގެ 13 އިންސައްތައެވެ. މި ޕްރޮޖެކްޓުގެ ދަށުން އެކި ބާވަތުގެ އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައިގެ މަޝްރޫޢުތައް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ވަނީ ރޭވިފައެވެ.
މި މަޝްރޫޢުގެ ތެރެއިން ”މަގޭ ސޯލާ“ ނަމުގައި ޚާއްޞަ ޕްރޮގްރާމެއް ވަނީ ފަށާފައެވެ. މި ޕްރޮގްރާމުގެ މަޤްޞަދަކީ ރާއްޖޭގައި އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ ބޭނުންކުރުން އިތުރުކުރުމާއި، ގޭބިސީތަކުން ކަރަންޓު ބިލަށް ކުރާ ޚަރަދު ކުޑަކުރުމެވެ. ”މަގޭ ސޯލާ ޕްރޮގްރާމް“ 29 ނޮވެމްބަރު 2023 ގައި ވަނީ ފަށާފައެވެ. މި ޕްރޮގްރާމުގެ ފުރަތަމަ ފިޔަވަހީގެ ދަށުން 3 ކިލޯވޮޓުގެ 375 ނިޒާމާއި 5 ކިލޯވޮޓުގެ 375 ނިޒާމު (ޖުމްލަ 3 މެގަވޮޓުގެ ސޯލާ ޕީވީ ސިސްޓަމް) ހޯދުމަށް ކޮންޓްރެކްޓަރަކާއެކު 9 މެއި 2024 ގައި އެއްބަސްވުމުގައި ވަނީ ސޮއިކޮށްފައެވެ.
މި ޕްރޮގްރާމުގެ ދަށުން އަމިއްލަ ގޭގޭގެ ފުރާޅުގައި ސޯލާ ޕެނަލް ހަރުކޮށްގެން ހަކަތަ އުފެއްދުމުގެ ފުރުޞަތު އާންމުންނަށް ހުޅުވާލާފައިވެއެވެ. މި ޕްރޮގްރާމުގައި އއ. އަދި އދ. އަތޮޅު ފިޔަވައި އެހެން ހުރިހާ އަތޮޅަކަށް ވަކި އަދަދަކަށް ސޯލާ ޕީވީ ސިސްޓަމް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ވަނީ ނިންމާފައެވެ. މި ޕްރޮގްރާމުގެ ދަށުން ސޯލާ ޕީވީ ސިސްޓަމް ހޯދާ ފަރާތްތަކުން އެ ސިސްޓަމުގެ އަގު އަދާކުރާނީ މަހުން މަހަށް ކަރަންޓު ބިލުގައި ހިމަނައިގެންނެވެ.
އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައިގެ ދާއިރާގައި ރަކީދޫ ވަނީ އެންމެ އިސް ސަފުގައި ހިމެނިފައެވެ. މި ރަށުގައި ސޯލާ ހަކަތައާއި ބެޓަރީގެ ބޭނުން ހިފާ ހައިބްރިޑް ނިޒާމެއްގެ ޒަރީއާއިން މުޅި ރަށަށް ބަށަށް ބޭނުންވާ ކަރަންޓު އުފެއްދުމުގެ މަސައްކަތް ވަނީ ފެށިފައެވެ. މި މަޝްރޫޢުގެ ސަބަބުން މިހާރު ކަރަންޓު އުފެއްދުމަށް ޖަނަރޭޓަރު ހިންގަންޖެހޭ ވަގުތު ދުވާލަކު ދެ ގަޑިއިރަށް ވަނީ ކުޑަކުރެވިފައެވެ. ސްޓެލްކޯގެ މިހާރުގެ އަމާޒަކީ ރަކީދޫއަކީ 100 އިންސައްތަ އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ ބޭނުންކުރާ ރަށަކަށް ހެދުމެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ސަރުކާރުން އޭޝިއަން ޑިވެލޮޕްމަންޓް ބޭންކް (އޭޑީބީ)ގެ އެހީގައި ހިންގަމުންދާ އެޝުއާ ޕްރޮޖެކްޓުގެ ދަށުން ވިންޑް ރިނިއުބަލް އެނާޖީ (ވައިން ހަކަތަ އުފައްދާ ނިޒާމު)ގެ ޕައިލެޓް ސިސްޓަމެއް މަނަދޫގައި ގާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކޮށްދޭނެ ފަރާތެއް ހޯދުމަށް ވަނީ އިޢުލާނުކޮށްފައެވެ.
މި ހުރިހާ މަޝްރޫޢުތަކަކީ ވަރަށް ބޮޑެތި އިންވެސްޓްމަންޓްތަކެއް ބޭނުންވާ މަސައްކަތްތަކެކެވެ. އެހެންކަމުން، މި ދައުރުގެ ތެރޭގައި މި މަޝްރޫޢުގެ އެކިއެކި މަސައްކަތްތައް ވަނީ ފެށިފައެވެ. މި މަޝްރޫޢުތަކުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގައި އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައިގެ ބޭނުންކުރުން އިތުރުވެ، ތެލަށް ކުރާ ޚަރަދު ކުޑަވެ، ތިމާވެއްޓަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރު ކުޑަވާނެކަމަށް އުންމީދުކުރެވެއެވެ.
ނިންމާލުމުގެ ގޮތުން ދަންނަވާނަމަ، 2024 ވަނަ އަހަރަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހަކަތައިގެ ދާއިރާގައި އައު ސަފުހާއެއް ފެށިގެންދާ އަހަރެކެވެ. 33 އިންސައްތަ އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައިގެ ލަނޑުދަނޑި ހާސިލުކުރުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ ހަކަތައިގެ ދާއިރާއަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ލިބި، ދެމެހެއްޓެނިވި ތަރައްޤީގެ މަގުގައި ކުރިއަށް ދިއުމަށް މަގުފަހިވެގެންދާނެކަން ކަށަވަރެވެ. މި މަސައްކަތްތައް ކާމިޔާބުކަމާއެކު ނިންމުމަށް ސަރުކާރާއި އަމިއްލަ ފަރާތްތަކުގެ އެއްބާރުލުން ލިބި، ރައްޔިތުންގެ ބައިވެރިވުން އޮތުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ.
