އެ ގެއަކީ މިހާރު ކުރިއެކޭ އެއްގޮތަށް ހަލަބޮލި، އަޑުގަދަ ތަނެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އެއީ އަމާން އޮމާން ތަނެކެވެސް ބުނެވޭކަށް ނެތެވެ. ގޭގެ ތެރޭގައި ވަނީ ހަނދާންތަކާއި، އުނދަގޫ ހިމޭންކަމެކެވެ. ފާރުތަކަށް ފިތެމުންދާ، ނުބުނެވި ހުރި ވާހަކަތަކެއް ފަދަ ބަރުހެލި ހިމޭންކަމެކެވެ. ބޭރުފުށުން ބަލާއިރު ހުރިހާ ކަމެއްވެސް ފެންނަނީ އާދައިގެ ގޮތަކަށެވެ. ކޮންމެ ރެޔަކުވެސް ގޭގެ ބޮކިތައް ދިއްލެއެވެ. ގޭޓު ހުޅުވި ލެއްޕޭ އަޑު އިވެއެވެ. އަދި އަބަދުވެސް ހުންނަ ފަދައިން ފޮތިގަނޑުތައް ހުންނަނީ ދަމާފައެވެ. ނަމަވެސް ގޭގެ އެތެރޭގެ ހާލަތު މުޅިން ތަފާތެވެ. އެ އާއިލާ އޮތީ ރޫޅެން ފަށާފައެވެ.
އަޔާންއަށް މިކަން ފުރަތަމަ ފާހަގަވާން ފެށީ ވަރަށް ކުދިކުދި ކަންތައްތަކުންނެވެ. މަންމަ އެންމެންނަށް ކެއުމަށް ގޮވުން ހުއްޓާލައި، އޭގެ ބަދަލުގައި ކާއެއްޗެހި ތަށިތަކަށް އަޅާފައި އުނދުުންމަތީގައި ބަހައްޓާފައި ހުންނަން ފެށުމެވެ. ބައްޕަ ކޮންމެ ރެޔަކުވެސް ގެޔަށް އަންނަ ގަޑި ލަސްވަމުން ދިޔުމެވެ. ބައްޕަގެ ފިޔަވަޅުގެ އަޑު މަޑުވެ، ގޭގައި ހޭދަކުރާ ވަގުތު މަދުވަމުން ދިޔުމެވެ. ދެކެވޭ ވާހަކަތައް މަޑުމަޑުން ގޮސް ހަމައެކަނި އިރުޝާދުތަކަކަށް ބަދަލުވިއެވެ. ”ކާލާ.“ ”ނިދާ.“ ”ދޮރު ތަޅުލާ.“ މިއަށްވުރެ އިތުރު، މިއަށްވުރެ ފުން އެއްވެސް ވާހަކައެއް ނުދެކެވެއެވެ. ބަސްތައް ބޭނުންކުރެވެއެވެ. ނަމަވެސް އޮންނަންޖެހޭ ގުޅުމެއް ނެތެވެ. އެމީހުންނަކީ އަދިވެސް އެއް އާއިލާއެކެވެ. އެކަމަކު އެ ގުޅުމެއް ނެތެވެ.
މީގެ ކުރިން ރޭގަނޑުގެ ކެއުމަކީ ވަރަށް މާނަހުރި ވަގުތެކެވެ. އެއީ ދުވަހުގެ ހުރިހާ ކަމެއް މަޑުޖައްސާލައި، އެކަކު އަނެކަކާ ވާހަކަދައްކައި، ހިނިތުންވުމާއި ހިތްހަމަޖެހުން ލިބިދޭ ވަގުތެކެވެ. ނަމަވެސް މިހާރު އެ ކެއުމަކީ އެއްވެސް މާނައެއް ނެތް، ހަމައެކަނި ފުރިހަމަކޮށްލަންޖެހޭ އާދައެކެވެ. ތަށިތަކަށް ކާއެއްޗެހި އަޅައިގެން ކޮންމެ މީހަކުވެސް ދަނީ ގޭގެ ކޮންމެވެސް ކޮޅަކަށެވެ. ސިޓިންގރޫމްގައި ޓީވީ އަޑުގަދަކޮށް ހުޅުވާފައި ހުންނަނީ އެ ބަލާނެ މީހަކު ހުރެގެންނެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އެ އަޑުގެ ސަބަބުން ގޭތެރޭގައި އުފެދިފައިވާ ހުސްކަން ފޮރުވައިދޭތީއެވެ. އަޔާން ގިނަ ފަހަރަށް ކާ މޭޒު ދޮށުގައި އިށީނދެގެން އިންނަނީ އެކަނިމާ އެކަންޏެވެ. އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި ހުރި ހުސް ގޮނޑިއަށް ބަލަހައްޓައިގެންނެވެ. އެ ގޮނޑިއަކީ މީގެ ކުރިން ހުސްކޮށް ހުންނަ ގޮނޑިއެއް ނޫނެވެ. އެއީ ކުރިން އޭނާގެ ދައްތަ އިށީންނަ ގޮނޑިއެވެ.
ދައްތަ ގެއިން ދިޔައީ ކުއްލިއަކަށް އެއްފަހަރާ އެއް ނޫނެވެ. އެކަން ވީ ވަރަށް ލަސްލަހުންނެވެ. ފުރަތަމަ ކެއުމުގެ ވަގުތުތަކުގައި ވާހަކަދެއްކުން ހުއްޓާލީއެވެ. އެއަށްފަހު އޭނާގެ ކޮޓަރީގައި ހޭދަކުރާ ވަގުތު ގިނަވެ، ދޮރު ތަޅުލައިގެން މަޑުމަޑުން މިއުޒިކް ޖަހައިގެން ހުންނަން ފެށީއެވެ. އޭގެ ފަހުން ޒުވާބުތައް ފެށުނެވެ. ފުރަތަމަ މަޑުމަޑުންނެވެ. ނަމަވެސް ފަހުން ބާރަށެވެ. އަނބުރާ ނުގެނެވޭނެ ފަދަ ހިތްދަތި ބަސްތަކާއެކުގައެވެ. އަޔާންއަށް މުޅި ވާހަކަ އެނގިފައެއް ނުވެއެވެ. އޭނާއަށް އިވެނީ ހަމައެކަނި ބައެއް ވާހަކަތަކެވެ. ކޮންމެވެސް ކަމެއް ބިންދައިގެންދާކަން އެނގޭ ވަރަށް ކަންތައްތައް ފެނެއެވެ. އެކަމަކު އެކަން ރަނގަޅުކުރާނެ ގޮތެއް އޭނާއަކަށް ނޭނގެއެވެ.
ދެން އެއްދުވަހަކު… ދައްތަ ހިނގައްޖެއެވެ. ވަކިވުމުގެ އެއްވެސް ވަދާޢީ ސަލާމެއް ނެތެވެ. ބައްދާލުމެއް ނެތެވެ. ފެންނަން އޮތީ ހަމައެކަނި އޭނާގެ ކޮޓަރީގެ ކަނެއްގައި ހުރި ފޮށި މަދުވެފައިވާ ތަނެވެ. އަދި ކުރިއަށްވުރެ ބޮޑު ހިމޭންކަމެއް މުޅި ގޭތެރެއަށް ވެރިވިއެވެ. ދާއިމީ ހިމޭންކަމެކެވެ.
އެރޭ މަންމަ ވަރަށް ރުޔެވެ. ބާރަކަށް ނޫނެވެ. މީހުންގެ ސަމާލުކަން ހޯދާކަށް ނޫނެވެ. ވަރަށް މަޑުމަޑުންނެވެ. ފާރުގެ އަނެއް ފަރާތުން އިވޭ، ހިތަށް އަސަރުކުރުވާ ފަދަ ރުއިމެކެވެ. އަޔާން ހުރީ ބިރުންނެވެ. މަންމައަށް ހިތްވަރު ދޭން ދާންވީ ކަމެއް ނުވަތަ އެ އަޑު ނީވޭ ކަމަށް ހަދައިގެން ހުންނަންވީ ކަމެއް އޭނާއަކަށް ނޭނގުނެވެ. ބައްޕަ އެއްވެސް އެއްޗެއް ނުބުނެއެވެ. ބައްޕަ ސިޓިންގރޫމްގައި ކޮންމެވެސް ދިމާލަކަށް ބަލަން އިނީއެވެ. ހީވަނީ ބައްޕަގެ ދުލުން ބަސްތައްވެސް ބޭރުވާން ބޭނުންނުވެފައިވާ ހެންނެވެ.
ދުވަސްތައް ހަފްތާތަކަށް، އަދި ހަފްތާތައް މަސްތަކަށް ބަދަލުވެގެން ދިޔައެވެ. އެއްވެސް މީހަކު ދައްތަގެ ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ. ހީވަނީ ދައްތަގެ ނަން ކިޔައިފިނަމަ، ހުރިހާ ކަމެއް މާ ބޮޑަށް ގޯސްވެ، ހުރިހާ ކަމެއް ބިންދައިގެން ހިނގައިދާނެހެން ހީވާތީ އެކަމުން ރެކެން އުޅޭ ހެންނެވެ. އެހެންވެ އެމީހުން އެ ވާހަކަ ދެއްކުމުން ދުރުހެލިވިއެވެ. އެކަކު އަނެކަކާ ބައްދަލުވުމުން ދުރުހެލިވިއެވެ. ގޭގެ ކޮންމެ ކަނެއްގައިވާ ހަގީގަތާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިލުންވިއެވެ.
އަޔާން އެއްފަހަރު މަސައްކަތް ކުރިއެވެ. ”ދައްތައަށް ގުޅާލަން ހިނގާބަ އަޅެ؟“ އޭނާ ވަރަށް ފަސްޖެހިފައި ހުރެ އަހާލިއެވެ. މަންމަ ހުއްޓުން އެރިއެވެ. ބައްޕަ އިސްޖަހާލިއެވެ. ”ނޫން،“ ބައްޕަ ބުނިހާވެސް އެއްޗަކީ އެއީއެވެ. އަދި އެ ހިސާބުން އެ ވާހަކަ ނިމުނީއެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ނިމުމެއް ނޫނެވެ. މި ރޫޅިފައިވާ އާއިލާތަކުގެ ކަންކަން ނިމުމަކަށް ނާދެއެވެ. އެ ކަންކަން ކުރިއަށްދަނީ ހަމައެކަނި ކުދިކުދި އެތިކޮޅުތަކެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
އަޔާންއަށް ފާހަގަވާން ފެށީ، މީހުންނާއެކު އުޅޭއިރުވެސް އެކަނިވެރިކަން އިހުސާސް ކުރެވިދާނެ ކަމެވެ. ގެއެއްގައި މީހުން ތިއްބަސް، އެއީ ހުސް ތަނެއްގެ ގޮތުގައި އިހުސާސް ކުރެވިދާނެ ކަމެވެ. ބައެއް ފަހަރު ޒުވާބުތަކަށްވުރެ ބޮޑަށް ހިމޭންކަމުން ގިނަ ވާހަކަތަކެއް ބުނެދޭ ކަމެވެ. އޭނާ ދައްތަ މަތިން ހަނދާންވެއެވެ. ނަމަވެސް އެއަށްވުރެ ބޮޑަށް އޭނާ ހަނދާންވަނީ ކުރިން އެމީހުން އުޅުނު އުފާވެރި ގޮތެވެ. ބައްޕައާއި މަންމަ ހިނިތުންވެފައި ތިބޭ މަންޒަރެވެ. ގޭތެރޭގައި އޮންނަ އުފާވެރިކަމެވެ. އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފްސުގެ ކުރީގެ ސޫރައެވެ. އެއީ ކޮންމެ ބަހެއް ބުނާއިރު، އެ ބަހަކުން އެއްވެސް ކަމެއް ގޯސްވެދާނެތީ ބިރުގަންނަން ނުޖެހޭ ދުވަސްތަކެވެ.
އެއްރެޔަކު، ނިދިނައިސްގެން އަޔާން ބަދިގެޔަށް ދިޔައެވެ. ގޭތެރެ އޮތީ އަބަދުވެސް އޮންނަ ފަދަ ހިމޭންކަމެއްގައެވެ. ނަމަވެސް މިފަހަރު ތަފާތެއް އިހުސާސްކުރެވުނެވެ. ބަދިގޭގެ ބޮކި ހުރީ ދިއްލާފައެވެ. މަންމަ އިނީ ކާ މޭޒުދޮށުގައި ފޯނަށް ބަލަހައްޓައިގެންނެވެ. މަންމަގެ ލޯ ހުރީ ރަތްވެފައެވެ. އަތް ތުރުތުރުލައެވެ. އަޔާން ކުޑަކޮށް ފަސްޖެހުނެވެ. މަންމަގެ ގާތަށް ދާންވީތޯ ނުވަތަ އެހެން މީހުން ހަދާހެން އެތަނުން ދާންވީތޯ އޭނާގެ ހިތަށް އެރިއެވެ. ނަމަވެސް މިފަހަރު އޭނާގެ ހިތް އެކަމަކަށް އެއްބަހެއް ނުވިއެވެ.
”މަންމާ،“ އޭނާ ވަރަށް މަޑުމަޑުން ގޮވާލިއެވެ. މަންމަ ސިހިފައި ބަލާލިއެވެ. ހީވަނީ އެއްވެސް މީހަކަށް މަންމަ ފެނިދާނެ ކަމަށް އުންމީދު ނުކޮށް އިން ހެންނެވެ. ދެމީހުން ކުރެ އެކަކުވެސް އިރުކޮޅަކަށް ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ. ދެން ވަރަށް މަޑުމަޑުން މަންމަ ބުންޏެވެ. ”މިކަން ރަނގަޅުކުރާނެ ގޮތެއް މަންމައަކަށް ނޭނގެ.“
އެއީ ބާރު އަޑެއް ނޫނެވެ. އެއީ ވަރަށް އާދައިގެ ބަހެކެވެ. ނަމަވެސް އެއީ އެތައް މަސްތަކެއްގެ ފަހުން އެ ގެއިން އިވުނު އެންމެ ތެދުވެރި ބަހެވެ. އަޔާން ގޮސް މަންމަގެ ކުރިމަތީގައި އިށީނދެލިއެވެ. މިހާރު އެމީހުންގެ ދެމެދުގައި އެ ހުސް ގޮނޑިއެއް ނެތެވެ. ”މަންމަ ހުރިހާ ކަމެއް ރަނގަޅުކުރާކަށް ނުޖެހޭނެ،“ އޭނާ ހިތްވަރާއެކު ބުންޏެވެ. ”ދެން މަންމަ ކުރާނީ ކީއް؟“ މަންމަ މަޑުމަޑުން އަހާލިއެވެ.
އަޔާންގެ އަތުގައި އެއަށް ދޭނެ ފުރިހަމަ ޖަވާބެއް ނެތެވެ. ވެދިޔަ ކަންތައްތައް އަނބުރާ ގެނެވޭނެ ގޮތެއްވެސް ނެތެވެ. ނަމަވެސް އިރުކޮޅަކު ވިސްނާލުމަށްފަހު އޭނާ ބުންޏެވެ. ”ފަހަރެއްގައި… ވާހަކަދައްކަން ފެށީމަ ހަމަ ރަނގަޅުވެދާނެ.“
އެއީ މާ ބޮޑު ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ހުރިހާ ކަމެއްގެ ހައްލެއްވެސް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ފެށުމެކެވެ. އެއީ އެ ހިތްހަމަޖެހުމެއްނެތް ހިމޭންކަން ނިމުމަކަށް ގެނައުމަށް އެޅުނު ފުރަތަމަ ފިޔަވަޅެވެ.
