ދިވެހިރާއްޖެއަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ އެންމެ ބޮޑު އެއް މައްސަލައަކީ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ދަތިކަމެވެ. ޚާއްޞަކޮށް މާލެ ސަރަޙައްދުގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުންނަށް މި މައްސަލައިގެ ސަބަބުން ވަރަށް ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހެއެވެ.
މި މައްސަލަ ޙައްލުކުރުމަށްޓަކައި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ވަނީ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ އައު ސިޔާސަތެއް ކަމުގައިވާ ”އެންމެނަށް ބޯހިޔާވަހިކަން“ އިފްތިތާޙުކޮށްފައެވެ.
މި ސިޔާސަތުގެ މައިގަނޑު މަޤްޞަދަކީ، ކޮންމެ ދިވެހި ރައްޔިތަކީ ވެސް ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ޙައްޤު ކަށަވަރުވެފައިވާ ރައްޔިތަކަށް ހެދުމެވެ. މި ސިޔާސަތު އިފްތިތާޙުކޮށްދެއްވީ އިމާރާތްކުރުމާއި ގެދޮރުވެރިކަމާ ބިނާރާ ބެހޭ ވަޒީރު ޑރ. ޢަބްދުﷲ މުއްޠަލިބެވެ. މި ސިޔާސަތަކީ ރާއްޖޭގެ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ދާއިރާއަށް އިންޤިލާބީ ބަދަލުތަކެއް ގެނެސްދޭނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ސިޔާސަތެކެވެ.
ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ސިޔާސަތުގެ މައިގަނޑު އުސޫލުތައް
ސަރުކާރުގެ މި އައު ސިޔާސަތު އެކުލަވާލާފައިވަނީ، މުޖުތަމަޢުގެ އެކި ފަންތީގެ ފަރާތްތަކަށް ބޯހިޔާވަހިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމަށް މަގުފަހިވާނެ ގޮތަށެވެ. މި ސިޔާސަތުގެ ދަށުން ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މަޝްރޫޢުތައް ކުރިއަށްގެންދާނެ އުސޫލުތައް ވަނީ އާންމުކޮށްފައެވެ. މައިގަނޑު 4 ކެޓަގަރީއަކަށް ބަހާލައިގެން، މުޖުތަމަޢުގެ އެކި ފަރާތްތަކަށް ފުރުޞަތު ދިނުމަށް ވަނީ ކަނޑައަޅާފައެވެ. މި ކެޓަގަރީތަކުގެ ސަބަބުން، ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މައްސަލަ ހައްލުކުރުމުގައި ހަމަހަމަކަމާއި އިންސާފުވެރިކަން ޤާއިމުކުރެވޭނެކަމަށް އުއްމީދުކުރެވެއެވެ.
1. މާލީގޮތުން ފުދުންތެރި ފަރާތްތަކަށް
މާލީގޮތުން ފުދުންތެރި ފަރާތްތަކަށް ވިޔަފާރި އުޞޫލުން ހައުސިންގ ޔުނިޓާއި ގޯތި ގަތުމުގެ މަގުފަހި ކުރުމަށް ފުރުޞަތު ދެވޭނެއެވެ. މިއީ ސަރުކާރުގެ މަޝްރޫޢުތަކުގައި ޕްރައިވެޓް ސެކްޓަރގެ ބައިވެރިވުން އިތުރުކޮށް، ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ލިބިލިބިހުރި ޢަދަދު އިތުރުކުރުމަށް އެޅޭނެ މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ.
2. މެދު ފަންތީގެ ޢާއިލާތަކަށް
މެދު ފަންތީގެ ޢާއިލާތަކަށް އަތްފޯރާ ފަށުގައި ބޯހިޔާވަހިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ”އެފޯޑަބަލް ހައުސިން“އަށް ޚާއްސަކޮށްގެން ޕްރޮޖެކްޓުތައް ހިންގޭނެއެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން، މާލީ ހާލަތު މެދުމިނުގައި ހުރި ގިނަ ޢާއިލާތަކަށް އަމިއްލަ ގެއެއްގެ ވެރިވެގަތުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިގެންދާނެއެވެ.
3. އަމިއްލަ ބޯހިޔާވަހިކަމެއް ގަތުމުގެ ތަނަވަސްކަން ނެތް ފަރާތްތަކަށް
އަމިއްލަ ބޯހިޔާވަހިކަމެއް ގަތުމުގެ ތަނަވަސްކަން ނެތް ފަރާތްތަކަށް ”ރެންޓް ޓު އޯން“ މޮޑެލްގެ ދަށުން ބޯހިޔާވަހިކަން ލިބޭނެ މަގު ތަނަވަސްވާނެއެވެ. މި މޮޑެލްގެ ސަބަބުން، ކުލި ދައްކަމުން ގޮސް ދިގު މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި އެ ޔުނިޓުގެ ވެރިފަރާތަކަށް ވުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިގެންދެއެވެ.
4. އެންމެ ފަޤީރު ޙާލަތުގައިވާ ޢާއިލާތަކަށް
އެންމެ ފަޤީރު ޙާލަތުގައިވާ ދިރިއުޅޭނެ ތަނެއް ނެތް ޢާއިލާތަކަށް ސަރުކާރުން ހަދާ އެސެސްމެންޓެއްގެ ތެރެއިން ބޯހިޔާވަހިކަން ލިބޭނެ ގޮތް ހަމަޖެހޭނެއެވެ. މިއީ މުޖުތަމަޢުގެ އެންމެ ބޮޑަށް އެހީތެރިކަން ބޭނުންވާ ފަރާތްތަކަށް ސީދާ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ މުހިންމު ކެޓަގަރީއެކެވެ.
މާލެ ސަރަޙައްދަށް ޚާއްޞަ ސްކީމްތައް
ސަރުކާރުން ވަނީ ޚާއްޞަކޮށް މާލޭގައި ދިރިއުޅޭ ފަރާތްތަކަށް ފްލެޓް ދޫކުރުމާއި ގޯތި ދޫކުރުމާ ގުޅޭ ސްކީމްތައް އިޢުލާނުކުރައްވާފައެވެ. ފްލެޓް ދޫކުރުމުގެ އުސޫލުގައި ދެ ކެޓަގަރީއެއް ހިމެނެއެވެ: މާލެ ރަށްވެހިންގެ ކެޓަގަރީއާއި، މާލޭގައި ދިރިއުޅޭ އެހެނިހެން ރަށްރަށުގެ ރަށްވެހިންގެ ކެޓަގަރީއެވެ. މިއީ މާލޭގެ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މައްސަލަ ހައްލުކުރުމަށްޓަކައި، އެ ސަރަޙައްދުގައި ދިރިއުޅޭ ހުރިހާ ރައްޔިތުންނަށް ފުރުޞަތު ހުޅުވާލުމުގެ ގޮތުން އެޅުއްވި ފިޔަވަޅެކެވެ.
ފްލެޓް ދޫކުރާ ދެ މޮޑެލްއަކީ އެފޯޑަބަލް ހޯމް އޯނަރޝިޕް މޮޑެލްއާއި ރެންޓް-ޓު-އޯން މޮޑެލްއެވެ. ގޯތި ދޫކުރުމުގެ އުސޫލުގައިވެސް ހިމެނެނީ މާލެ ރަށްވެހިންގެ ކެޓަގަރީއާއި މާލޭގައި ދިރިއުޅޭ އެހެނިހެން ރަށްރަށުގެ ރަށްވެހިންގެ ކެޓަގަރީއެވެ. މި ސްކީމްތަކުގެ ދަށުން، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވަނީ ރަސްމާލެއިން 15,000 ގޯތި ދޫކުރާނެކަން އިޢުލާނުކުރައްވާފައެވެ. އަދި މާލެ ސަރަޙައްދުގައި 7,000 ފްލެޓްގެ ޢަމަލީ މަސައްކަތްތައް ފެށުމަށް ތައްޔާރުވަމުންދާކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.
އުސޫލުތަކަށް ގެނެވުނު މުހިންމު ބަދަލުތައް
ގޯއްޗާއި ފްލެޓް ދިނުމުގެ އަސާސީ ޝަރުޠުތަކާއި ޕޮއިންޓް ދިނުމުގެ އުސޫލު ވެސް ވަނީ އާންމުކުރައްވާފައެވެ. މި އުސޫލުގައި މީގެކުރިން ނުހިމެނޭ މުހިންމު ބަދަލުތަކެއް ވަނީ ހިމަނާފައެވެ. މި ބަދަލުތަކުގެ ތެރޭގައި، ބޯހިޔާވަހިކަމަށް އެދޭ ފަރާތްތަކުގެ ޙާލަތު ވަޒަންކުރުމުގައި އިތުރު ހަރުދަނާކަމެއް ގެނައުމާއި، މާލޭގައި ދިރިއުޅޭ މުއްދަތާއި، ޢާއިލާގެ ބޮޑު މިނަށް އިސްކަންދިނުން ހިމެނެއެވެ. މި ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން، އެންމެ ބޮޑަށް ބޭނުންޖެހިފައިވާ ފަރާތްތަކަށް ބޯހިޔާވަހިކަން ލިބުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑުވެގެންދާނެކަމަށް ބެލެވެއެވެ.
”އެންމެނަށް ބޯހިޔާވަހިކަން“ ސިޔާސަތަކީ ރާއްޖޭގެ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ދަތިކަން ޙައްލުކުރުމަށް ސަރުކާރުން އަޅުއްވާފައިވާ ވަރަށް މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. މުޖުތަމަޢުގެ ހުރިހާ ފަންތިއަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން އެކުލަވާލާފައިވާ މި ސިޔާސަތުގެ ސަބަބުން، އެތައް ހާސް ދިވެހި ޢާއިލާއަކަށް އަމިއްލަ ގެއެއްގެ އުފާ ލިބިގެންދާނެކަމަށް އުއްމީދުކުރެވެއެވެ. ރަސްމާލެއިން ގޯތި ދޫކުރުމާއި، މާލެ ސަރަޙައްދުގައި ބޮޑެތި ޢަދަދެއްގެ ފްލެޓް އެޅުމުގެ މަސައްކަތް ފެށުމަކީ، މި ސިޔާސަތުގެ ޢަމަލީ މަސައްކަތްތައް ހަލުވިކަމާއެކު ކުރިއަށްދާކަމުގެ ހެއްކެކެވެ. މި ސިޔާސަތު ކާމިޔާބުކަމާއެކު ތަންފީޒުކުރެވިއްޖެނަމަ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިޖުތިމާޢީ އަދި އިޤްތިޞާދީ ތަރައްޤީއަށް ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ލިބިގެންދާނެކަން ކަށަވަރެވެ.
