މިއަދުގެ ދުނިޔެއަށް ނަޒަރު ހިންގާލާއިރު، އިންސާނާގެ ދިރިއުޅުމުގެ ކޮންމެ ސިކުންތަކާއި، ކޮންމެ ހަރަކާތެއް ވަނީ ޓެކްނޮލޮޖީއާ، ޚާއްސަކޮށް ސްމާޓްފޯނާ ގުޅި ލާމެހިފައެވެ. ކުރިން މުވާސަލާތީ ވަސީލަތެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރި މި ކުޑަ ފޯނު، މިއަދު ވަނީ އަހަރެމެންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ”މަރުކަޒު“ ކަމުގައި ވެފައެވެ. ނަމަވެސް، މިއީ ކުރިއެރުމެއް ހެއްޔެވެ؟ ނުވަތަ އަހަރެމެން މިވަނީ ސްމާޓްފޯނުގެ އަޅުންނަށް ވެފައި ހެއްޔެވެ؟ މިއީ މިއަދު ކޮންމެ ދިވެއްސަކުވެސް އަމިއްލަ ނަފްސާ ކޮށްލަންޖެހޭ ސުވާލެކެވެ.
އަޅުގަނޑުގެ ނަޒަރުގައި، ސްމާޓްފޯނުގެ ނުފޫޒު އަހަރެމެންގެ އާންމު ދިރިއުޅުމުގެ މައްޗަށް މިވަނީ އިންތިހާއަށް ގަދަވެފައެވެ. ހެނދުނު ހޭލާ ގޮތަށް އެންމެ ފުރަތަމަވެސް އަތްލެވެނީ ބާލީސް ކައިރީގައި އޮތް ފޯނުގައެވެ. ފާއިތުވި ރޭގެ ”ނޮޓިފިކޭޝަންތައް“ ބަލާލުމަށްފަހު މެނުވީ ދުވަސް ފެށޭ ކަމަކަށް ނުވެއެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި ޒުވާނުންގެ ހާލަތެއް ނޫނެވެ. ކުޑަކުދިންނާއި ދޮށީ އުމުރުގެ މީހުންވެސް ވަނީ މި ”ޑިޖިޓަލް ދަލުގައި“ ޖެހިފައެވެ. މިއަދު އަހަރެމެންގެ ކެއިންބުއިމާއި، ނިދުމާއި، އަދި އަޅުކަންތަކުގެ ތެރެއަށްވެސް މި ވަސީލަތް ވަނީ ވަދެފައެވެ.
އިޖުތިމާއީ ގުޅުންތަކަށް ބަލާއިރު، މި ނުފޫޒު ފެންނަނީ ވަރަށް ބިރުވެރިކޮށެވެ. އާއިލީ ބައްދަލުވުންތަކާއި، ރައްޓެހިންނާއެކު ކޮފީ މޭޒުތަކުގައި ތިބޭއިރު، އެކަކު އަނެކަކާ ވާހަކަދެއްކުމުގެ ބަދަލުގައި އެންމެން ތިބެނީ ފޯނަށް ގެއްލިފައެވެ. ޖިސްމާނީ ގޮތުން އެކުގައި ތިބި ނަމަވެސް، ރޫހާނީ ގޮތުންނާއި ފިކުރީ ގޮތުން އެންމެން ތިބެނީ އެކި ދުނިޔެތަކުގައެވެ. މިއީ އާއިލީ ލޯތްބާއި، އިޖުތިމާއީ ބަދަހިކަން ކުޑަވެގެންދާ މައިގަނޑު އެއް ސަބަބެވެ. ގާތް މީހުންނާ ދެމެދު އޮންނަންޖެހޭ ހަގީގީ މުވާސަލާތު މިއަދު މިވަނީ އިމޯޖީއަކަށް ނުވަތަ ކުރު މެސެޖަކަށް ބަދަލުވެފައެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމަށް ކުރާ އަސަރުވެސް ކުޑައެއް ނޫނެވެ. ސޯޝަލް މީޑިއާގެ ޕްލެޓްފޯމްތަކުގައި އެހެން މީހުން ދައްކާ ”ފުރިހަމަ“ ދިރިއުޅުމާ އަޅާކިޔައި، އަމިއްލަ ނަފްސާމެދު އޮންނަ އިތުބާރު ކުޑަވުމަކީ މިއަދު އާންމު ކަމެކެވެ. ލިބޭ ލައިކްސް އާއި ކޮމެންޓްތަކުގެ މައްޗަށް އަމިއްލަ އުފާވެރިކަން ބިނާކުރުމަކީ ބޮޑުވެގެންވާ ނުރައްކަލެކެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ހާސްކަމާއި، ނުތަނަވަސްކަން އަދި އެކަނިވެރިކަން އިތުރުވަމުންދާކަން ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކައެވެ. އަބަދުވެސް އެހެން މީހުންނަށް ފެންނަ ގޮތް ރީތިކުރަން އުޅުމުގެ ތެރޭގައި އަމިއްލަ ނަފްސުގެ ހަގީގީ އުފާވެރިކަން މިއަދު މިވަނީ ގެއްލިފައެވެ.
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ތަޢުލީމީ ދާއިރާއަށް ބެލިޔަސް، ދަރިވަރުން ފޮތްކިޔުމާއި އުނގެނުމަށްވުރެ ބޮޑަށް ފޯނުގެ ގޭމްތަކާއި ވީޑިއޯތަކަށް ދޭ ސަމާލުކަން ވަނީ އިތުރުވެފައެވެ. މީގެ ސަބަބުން ކުދިންގެ އުފެއްދުންތެރި ވިސްނުމާއި، ކަންކަމަށް ސަމާލުކަންދޭ މިންވަރު ދަނީ ދަށްވަމުންނެވެ. ކަމަކަށް ފުންކޮށް ވިސްނާލުމުގެ ބަދަލުގައި، ކުރު ވީޑިއޯތަކުން ލިބޭ ވަގުތީ އުފަލަށް ދަރިވަރުން ވަނީ ހޭނިފައެވެ. މިއީ މުސްތަގުބަލުގެ ޖީލުތަކުގެ ފިކުރީ ގާބިލިއްޔަތަށް ހުރި ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ.
އަހަރެމެން ގަބޫލުކުރަންޖެހޭ ހަގީގަތަކީ، ސްމާޓްފޯނަކީ އަހަރެމެންގެ ދިރިއުޅުން ފަސޭހަކޮށްދޭން އޮތް ވަސީލަތެއް ކަމެވެ. ނަމަވެސް، އެ ވަސީލަތުން އަހަރެމެންގެ މުޅި ދިރިއުޅުން ކޮންޓްރޯލް ކުރަން ފެށުމުން އެއީ ބޮޑު މުސީބާތެކެވެ. ވަގުތުގެ ބޭނުން ހެޔޮގޮތުގައި ހިފުމާއި، އާއިލާއަށް ވަގުތު ދިނުމާއި، އަދި ފޯނާ ނުލައި ދިރިއުޅުމުގެ ރީތިކަން ތަޖުރިބާކުރަން ދަސްކުރަން އެބަޖެހެއެވެ. ޓެކްނޮލޮޖީ ބޭނުންކުރަންވާނީ އަހަރެމެންގެ ބޭނުންތައް ފުއްދުމަށެވެ. އަހަރެމެން ޓެކްނޮލޮޖީގެ ބޭނުންތައް ފުއްދައިދޭ ބަޔަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ.
ސްމާޓްފޯނުގެ ނުފޫޒު ގަދަވަނީ ހަމައެކަނި އެ ފޯނުގެ މޮޅުކަމަކުން ނޫނެވެ. އެއީ އަހަރެމެން އަމިއްލައަށް އެ ފުރުސަތު ދޭތީއެވެ. އަހަރެމެންގެ އިޚްތިޔާރުގައި އޮތް ކަމެއްގެ މައްޗަށް އެހެން އެއްޗެއް ބާރުފޯރުވަން ފުރުސަތު ދިނުމަކީ ބުއްދިވެރިކަމެއް ނޫނެވެ. ދިރިއުޅުމުގެ ހަގީގީ އުފާވެރިކަން އޮތީ ސްކްރީނުގެ ތެރޭގައެއް ނޫނެވެ. އެއީ އަހަރެމެންގެ ވަށައިގެންވާ އިންސާނުންނާއި، ގުދުރަތީ ރީތިކަމުގެ ތެރޭގައެވެ. އެހެންކަމުން، ފޯނު ބާއްވާލާފައި ހަގީގީ ދުނިޔެއަށް ލޯ ހުޅުވާލަން މިއީ އެންމެ ރަނގަޅު ވަގުތެވެ.
