ދިވެހިރާއްޖޭގެ އަދުލު އިންސާފުގެ ނިޒާމު ހަރުދަނާކުރުމަށްޓަކައި ސުޕްރީމް ކޯޓުން ދަނީ ގަވާއިދުތަކަށް ބަދަލުތައް ގެންނަމުންނެވެ. އެގޮތުން، ޖިނާއީ މައްސަލަތައް ބެލުން އެހެން ފަނޑިޔާރުންނާ ހަވާލުކުރެވޭ އުސޫލަށް ނުވަތަ ޝަރީއަތް ކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖްރައާތުގެ ގަވާއިދަށް މިވަނީ މުހިންމު އިސްލާހުތަކެއް ގެނެސްފައެވެ. މި ބަދަލުތަކުގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކީ މައްސަލަތައް ހުއްޓުމެއްނެތި ކުރިއަށް ގެންދިއުމާއި، ޝަރުއީ ދާއިރާގެ ހިންގުން ހަރުދަނާކުރުމެވެ.
ކުރިން އަމަލުކުރަމުން އައި ގަވާއިދުގައިވާ ގޮތުން، ފަނޑިޔާރަކު ބަލަމުންދާ ޖިނާއީ މައްސަލައެއް އެހެން ފަނޑިޔާރަކާ ހަވާލުކުރެވެނީ ވަރަށް ހަނި ދާއިރާއެއްގައެވެ. އެއީ މުއްދަތެއް ނެތް ގޮތަށް ފަނޑިޔާރު ސަސްޕެންޑް ކުރުން، މަގާމުން ވަކިކުރުން، މަސްލަހަތު ފުށުއަރާ ހާލަތެއް މެދުވެރިވުން ނުވަތަ ފަނޑިޔާރު އަމިއްލައަށް މައްސަލައިން ތަނާޒުލްވުން ފަދަ ހާލަތްތަކުގައެވެ. ނަމަވެސް، މި ގެނެވުނު އިސްލާހާއެކު މި ދާއިރާ ވަނީ ފުޅާކުރެވިފައެވެ.
އާ އިސްލާހުގައިވާ ގޮތުން، ފަނޑިޔާރަކު ދެ މަހަށް ވުރެ ދިގު މުއްދަތަކަށް ސަސްޕެންޑް ކޮށްފިނަމަ ނުވަތަ ދިގު ޗުއްޓީއަކަށް ގޮސްފިނަމަ، އެ ފަނޑިޔާރު ބަލަމުންދާ މައްސަލަތައް އެހެން ފަނޑިޔާރަކާ ހަވާލުކުރެވޭނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ދިގު މުއްދަތުގެ ތަމްރީނު ޕްރޮގްރާމަކަށް ފަނޑިޔާރު ވީއްލާފައިވާ ހާލަތްތަކުގައި ވެސް މައްސަލަތައް ބަދަލުކުރުމުގެ ފުރުސަތު މިހާރު ވަނީ ހުޅުވާލެވިފައެވެ. މިއީ މައްސަލަތައް ދިގުލައިގެން ދިއުން ހުއްޓުވުމަށް އެޅުނު މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ.
މި އިސްލާހުގެ ދަށުން، އެއް ހާދިސާއަކާ ގުޅިގެން އަދި އެއް ހެކިންތަކެއް ހިމެނޭ މައްސަލަތައް ފަނޑިޔާރަކު ނުވަތަ ބެންޗަކުން ބަލާ ހާލަތުގައި ވެސް މައްސަލަ އެހެން ފަނޑިޔާރަކާ ހަވާލުކުރެވިދާނެއެވެ. މީގެ ބޭނުމަކީ ޝަރުއީ ނިންމުންތަކުގައި އެއްގޮތްކަން ދެމެހެއްޓުމާއި، ވަގުތާއި ވަސީލަތްތަކުގެ ބޭނުން އެންމެ އެދެވޭ ގޮތުގައި ހިފުމެވެ. އަދި ޝަރުއީ ވަފުދަކުން މައްސަލަ ބަލާ ހާލަތްތަކުގައި ވެސް މިފަދަ ބަދަލުތައް ގެނައުމުގެ ބާރު މިހާރު އޮންނާނެއެވެ.
މިފަދަ ހާލަތްތަކުގައި އެހެން ފަނޑިޔާރަކާ މައްސަލަ ހަވާލުކުރުމާ މެދު ގޮތެއް ނިންމާނީ އެ ކޯޓެއްގެ އިސް ފަނޑިޔާރު ނުވަތަ އިސް މެޖިސްޓްރޭޓެވެ. މިއީ ކޯޓުތަކުގެ އިދާރީ ހިންގުން ހަރުދަނާކޮށް، މައްސަލަތައް ތަރުތީބުކުރުމުގައި އިސް ފަނޑިޔާރުންނަށް ލިބިގެންދާ މުހިންމު ބާރެކެވެ.
ޖިނާއީ އިޖްރައާތުގެ ގަވާއިދަށް ގެނައި މި ބަދަލުތަކަކީ ރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގައި ހުރި މައްސަލަތައް އަވަސްކުރުމަށް މަގުފަހިވެގެންދާނެ ބަދަލުތަކެކެވެ. ފަނޑިޔާރަކު ވަޒީފާގައި ނެތް ހާލަތްތަކުގައި މައްސަލަތައް ހުއްޓިފައި އޮތުމުގެ ބަދަލުގައި، އާ އުސޫލުގެ ދަށުން އެ މައްސަލަތައް ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެ މަގު ފަހިވުމަކީ އާންމު ރައްޔިތުންނަށް އިންސާފު ލިބުމުގައި ކުރިމަތިވާ ހުރަސްތައް ނެތިގެންދާނެ ކަމެކެވެ.
